Spring naar content
Carrièreswitch maken: in 7 stappen naar werk dat wél bij je past
Een carrièreswitch maken begint niet bij vacatures zoeken, maar bij onderzoeken waarom je ander werk wilt en wat je daarvoor in de plaats zoekt. Pas daarna kijk je naar functies, vaardigheden, opleidingen en de praktische haalbaarheid. Zo voorkom je dat je vooral wegvlucht uit je huidige baan en een paar maanden later tegen hetzelfde probleem aanloopt.
Ik raad aan om een carrièreswitch eerst te onderzoeken: eerst begrijpen wat er wringt, daarna ontdekken wat bij je past en vervolgens je ideeën in de praktijk toetsen. Misschien herken je het: je weet inmiddels vrij zeker dat je dit werk niet jarenlang wilt blijven doen, maar op de vraag ‘Wat dan wel?’ blijft het stil.
Wanneer is een carrièreswitch maken een goed idee?
Twijfelen over je loopbaan betekent niet automatisch dat je een compleet ander beroep nodig hebt. Soms past je vak nog prima, maar niet meer de organisatie, werkdruk, bedrijfscultuur of rol waarin je terecht bent gekomen.
Wat ik nog weleens merk bij coachees, is dat alles op één hoop terechtkomt: ‘Ik wil iets anders.’ Daarom vind ik het belangrijk eerst te onderzoeken waar die behoefte vandaan komt. Ook in andere adviezen over een carrièreswitch zie je die zelfreflectie terug als belangrijke eerste stap.
Signalen om je loopbaan serieus te onderzoeken zijn bijvoorbeeld:
- Je werk kost structureel meer energie dan het oplevert.
- Je gebruikt kwaliteiten die belangrijk voor je zijn nauwelijks.
- Je bent vooral goed geworden in werk dat je eigenlijk niet graag doet.
- Je mist betekenis, ontwikkeling of autonomie.
- Je denkt regelmatig: wil ik dit over 5 jaar nog steeds doen?
Dat laatste is een interessante vraag. Je hoeft namelijk niet te wachten totdat je volledig vastloopt, voordat je over ander werk nadenkt.
Hoe kun je in 7 stappen een carrièreswitch maken?
Een carrièreswitch hoeft geen sprong in het diepe te zijn. Juist door hem op te delen in kleine stappen kun je onderzoeken wat bij je past voordat je grote beslissingen neemt.
Stap 1. Onderzoek waarom je ander werk wilt
Schrijf niet alleen op wat je vervelend vindt, maar probeer precies te benoemen wat er ontbreekt. Is dat inhoudelijke uitdaging, autonomie, rust, waardering, contact met anderen of ruimte om jezelf te ontwikkelen?
Maak daarbij onderscheid tussen je functie, organisatie en vakgebied. Als vooral je leidinggevende of bedrijfscultuur het probleem is, heb je misschien geen nieuwe carrière nodig, maar een andere werkgever.
Stap 2. Bepaal wat voor jou belangrijk is in werk
Vraag jezelf vervolgens af: wat moet mijn volgende baan mij wél bieden?
Denk aan waarden zoals vrijheid, zekerheid, creativiteit, verdieping, samenwerken of maatschappelijke betekenis. Waarden geven meer richting dan alleen zoeken naar beroepen die ‘leuk’ klinken. In mijn blog over zelfvertrouwen vergroten door je waarden te kennen lees je hoe je persoonlijke waarden concreter kunt maken.
Stap 3. Breng je kwaliteiten én energiegevers in kaart
Goed zijn in iets betekent niet automatisch dat het bij je past. Misschien ben je uitstekend in organiseren, maar raak je uitgeput van voortdurend regelen voor anderen.
Kijk daarom naar twee vragen: Waar ben ik goed in? en Waar krijg ik energie van? Juist de combinatie geeft aanwijzingen voor werk dat duurzamer bij je past.
Stap 4. Onderzoek mogelijke beroepen zonder meteen te kiezen
Je hoeft nu nog niet dé perfecte nieuwe baan te vinden. Maak liever drie of vier mogelijke richtingen en onderzoek die.
Wat kan helpen in de praktijk is:
- Bekijk vacatures op bijvoorbeeld de nationale vacaturebank zonder direct te solliciteren en noteer wat je aanspreekt.
- Praat met iemand die het werk daadwerkelijk doet.
- Vraag hoe een normale werkweek eruitziet, ook naar de minder leuke kanten.
- Loop indien mogelijk een dagdeel mee of probeer iets via een cursus of project.
Ook UWV adviseert bij een carrièreswitch om jezelf te leren kennen en verschillende beroepen en branches te onderzoeken.
Hoe weet je of nieuw werk echt bij je past?
Hier gaat het naar mijn idee vaak mis. We proberen een loopbaankeuze volledig in ons hoofd op te lossen. Je kunt eindeloos nadenken, testen maken en lijstjes invullen, maar uiteindelijk moet je ook ervaren.
Alleen bedenken | Ook onderzoeken in de praktijk |
“Volgens mij lijkt HR me leuk.” | Praat met 2 HR professionals over hun dagelijkse werk. |
“Ik wil meer vrijheid.” | Onderzoek welke vorm van vrijheid je precies nodig hebt. |
“Misschien moet ik de zorg in.” | Kijk mee, doe vrijwilligerswerk of spreek iemand uit het vak. |
Daarom volgen nu de laatste drie stappen.
Stap 5. Onderzoek welke vaardigheden je al meeneemt
Bij een carrièreswitch begin je zelden helemaal opnieuw. Vaardigheden zoals analyseren, adviseren, schrijven, projectmatig werken, luisteren of presenteren kunnen in meerdere beroepen waardevol zijn. Weet je niet precies welke vaardigheden je voor jezelf kunt opsommen? Doe dan eens een test op 123test.nl. Zij bieden vaak meerdere testen, ook een beroepskeuzetest, aan in de vorm van een aanbieding, waardoor je kosten laag kunt houden.
Kijk dus niet alleen naar wat je mist, maar vooral naar wat overdraagbaar is naar je nieuwe richting.
Stap 6. Maak de overstap praktisch haalbaar
Onderzoek nu wat de switch vraagt. Heb je een opleiding nodig? Kun je minder uren werken? Wat betekent een lager startsalaris voor je? Hoeveel financiële ruimte heb je?
Die praktische vragen zijn geen spelbreker. Ze maken van een vaag verlangen juist een realistisch plan. Ook Windesheim benoemt tijd, inkomen, salaris en eventuele scholing expliciet als onderdelen om vooraf te onderzoeken.
Stap 7. Zet één kleine, concrete stap
Je hoeft je baan niet deze week al op te zeggen. Kies één actie waarmee je meer informatie verzamelt: een gesprek voeren, een vacature analyseren, iemand benaderen via LinkedIn of een dag meelopen.
Zeker wanneer je onzeker bent, kan een grote carrièreswitch voelen alsof je eerst 100% zekerheid moet hebben. Door kleine stappen te zetten, verzamel je informatie waarmee je een steeds betere keuze kunt maken.
Ben je introvert en zie je vooral op tegen jezelf presenteren in een nieuwe omgeving? Dan kunnen mijn tips over solliciteren als introvert je helpen.
Wat als je wel een carrièreswitch wilt, maar niet weet wat?
Dat is een heel normale startpositie. Je hoeft nog geen functietitel te hebben om je loopbaan te onderzoeken. Begin bij wat je wilt behouden, wat je wilt veranderen en welke werkomstandigheden bij je passen.
Wat me soms opvalt bij coachees, is dat ze zo graag de juiste keuze willen maken dat ze nauwelijks meer durven onderzoeken. Dan wordt kiezen een soort examen met maar één goed antwoord. Ik kijk liever naar een loopbaankeuze als een proces: je formuleert mogelijkheden, onderzoekt ze en stelt je ideeën bij.
Kom je er zelf niet goed uit, dan kan loopbaancoaching helpen om je kwaliteiten, waarden, twijfels en mogelijke richtingen gestructureerd te onderzoeken.
Wil je onderzoeken welk werk echt bij je past?
Je hoeft niet meteen te weten wat je volgende baan wordt. Een goede carrièreswitch begint wat mij betreft met betere vragen stellen en mogelijkheden onderzoeken zonder jezelf te dwingen direct een definitieve keuze te maken.
Zoek jij begeleiding of wil je weten wat voor jou mogelijk is binnen jouw carrière? Plan dan hieronder een gratis adviesgesprek in. Ik denk graag met je mee.
Heb je zelf een carrièreswitch gemaakt? Ik vind het ook leuk als je hieronder deelt wat jou uiteindelijk hielp om de stap te zetten.
Veel gestelde vragen
Hoe weet ik of ik echt toe ben aan een carrièreswitch?
Onderzoek eerst waar je ontevredenheid vandaan komt. Ligt het aan je vakgebied, je functie, de organisatie of bijvoorbeeld de werkdruk? Als vooral de omgeving niet meer past, kan een andere werkgever voldoende zijn. Als de inhoud van je werk structureel niet meer aansluit bij je waarden, kwaliteiten en interesses, is een bredere carrièreswitch het onderzoeken waard.
Kan ik een carrièreswitch maken zonder nieuwe opleiding?
Ja, dat kan. Veel vaardigheden zijn overdraagbaar naar andere functies en sectoren. Onderzoek daarom eerst wat je al kunt voordat je een opleiding kiest. Bekijk vervolgens vacatures in het nieuwe vakgebied om te ontdekken welke kennis of diploma’s echt noodzakelijk zijn. Soms is een korte cursus, praktijkervaring of bijscholing voldoende.
Ben ik te oud voor een carrièreswitch?
Een carrièreswitch is niet voorbehouden aan twintigers of dertigers. Ook later in je loopbaan kun je een andere richting kiezen. Je hebt bovendien werkervaring, zelfkennis en vaardigheden opgebouwd die je kunt meenemen. Wel kunnen financiële verplichtingen of opleidingskosten zwaarder meewegen. Juist daarom helpt het om de overstap gefaseerd en praktisch te onderzoeken. Er zijn overigens diverse branches waar zij-instromers zeer welkom zijn!